تبلیغات
مهندسی عمران - انواع ترکها در بتن(1)
مهندسی عمران

لینکدونی

آرشیو

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

انواع ترکها در بتن(1)


انواع تركهای سطوح بتنی:

 

بتن، مانند دیگر مصالح ساختمانی با تغییرات موجود در مقدار رطوبت و درجه حرات، انقباض و انبساط می یابد و با توجه به بار وارده و شرایط نگاهداری، تغییر شكل می دهد. زمانی كه تمهیداتی برای این حركات در طراحی و اجرا فراهم نشود، آنگاه تركها ایجاد می شود. برخی از انواع تركهای معمولی عبارتند از :

 

شكل A- تركیدگی ناشی از جمع شدگی پلاستیك

 

شكل B- تركهای ناشی از اتصال ناصحیح

 

شكل C- تركهای ناشی از قیود خارجی پیوسته (مثلاً دیوار درجا ریخته شده مقید در امتداد لبه تحتانی بر روی پی نواری).

 

شكل D- تركهای كف زیرزمین

 

شكل E- تركهای موازی لبه قطعات صفحه ای (D-Cracking) ناشی شده از انجماد و آب شدگی.

 

شكل F- تركهای پوست ماری

 

شكل G- تركهای ناشی از نشست

ترك ها به ندرت سلامت سازه ای را تحت تأثیر قرار می دهند. بیشتر تركهای تصادفی انفرادی بدنما هستند و اگرچه آنها به آب اجازه ورود می دهند ولی به خرابی پیشرونده منتهی نمی شوند و فقط آنها بدمنظره می باشند.

تركهای نقشه دار (پوست ماری) با فاصله نزدیك، و یا تركهای موازی لبه قطعات ناشی شده از انجماد و آب شدگی از این قضیه مستثنی هستند و ممكن است به خرابی نهایی منتهی شوند.

 

در اینجا ترکهایی که در نتیجه اعمال بار اضافی بوجود می آیند ، مورد نظر نیست و تنها ترکهای وابسته به خصوصیات ذاتی بتن مورد بررسی قرار می گیرند . این نوع ترکها به سه دسته ترکهای خمیری ، ترکهای حرارتی سنین اولیه ، و ترکهای جمع شدگی ناشی از خشک شدن تقسیم می شوند .

ترکهای خمیری قبل از سخت شدن بتن ( بین یک تا هشت ساعت بعد از ریختن ) تشکیل می شوند و به صورت ترکهای جمع شدگی خمیری ( با ترکهای جمع شدگی ناشی از خشک شدن متفاوت است ) و ترکهای نشست خمیری می باشند که برای کاهش وقوع آن، می توان از افزودنیهای هوازا جهت آب انداختگی استفاده کرد و یا اینکه پوشش میلگردهای بالایی را افزایش داد . ترکهای نشست خمیری را می توان با مرتعش نمودن مجدد بتن در زمان مناسب نیز از بین برد . زمان مناسب آخرین زمان ممکنی است که می توان لرزاننده ( ویبراتور ) را در داخل بتن نمود و بدون به جای گذاشتن اثر قابل توجهی ، از بتن بیرون کشید .

ترکهای حرارتی سنین اولیه نیز زمانی ایجاد می شوند که بدلیل وجود موانعی ، نشست بتن در ضمن آب انداختگی ، غیر یکنواخت می باشد . این غیر یکنواختی ممکن است در نتیجه وجود آرماتورهای قوی و یا حتی عمق غیر یکنواخت بتن ریخته شده باشد .

در قطعات بزرگ ، تفاوت جمع شدگی بین سطح و قسمتهای داخلی بتن باعث ایجاد تنشهای کششی در سطح می شود که توسط قسمتهای داخلی مقید شده اند و در نتیجه ترکهای جمع شدگی ناشی از خشک شدن ایجاد می شوند . این نوع ترکها هفته ها تا ماهها طول می کشد تا ایجاد شوند . ممکن است در اثر قیود خارجی که توسط قسمتهای دیگر یا زیر اساس اعمال می شود نیز پدید آیند . بهترین روش جلوگیری از ترکهای جمع شدگی ناشی از خشک شدن ، کاهش میزان جمع شدگی می باشد . بعلاوه نگهداری کافی برای افزایش مقاومت کششی بتن به همراه حذف قیدهای خارجی یا پیش بینی اتصالات تغییر شکل پذیر ، از اقدامات اساسی جهت کاهش میزان ترک خوردگی می باشند . با قرار دادن آرماتورها در نزدیکترین موقعیت نسبت به سطح ، ضمن در نظر داشتن حداقل پوشش ، می توان عرض ترکهای جمع شدگی را کنترل نمود . یکی از شکلهای ترک خوردگی ناشی از خشک شدن ، تشکیل ترکهای ریز سطحی ( Crazing ) در دیوارها و دالها می باشد که اگر لایه سطحی بتن دارای مقدار آب بیشتری نسبت به قسمتهای داخلی باشد ، ایجاد می شوند . ترکهای ریز سطحی معمولا" زودتر از ترکهای جمع شدگی ناشی از خشک شدن پدید می آیند .

 

 

چرا سطوح بتنی ترك برمی دارند؟

اكثـر تركهای بتنی معمولاً به علت طراحی نـادرست و روشهای اجرائی نـامناسب ماننـد موارد زیر حاصل می شوند :

 

الف) حذف درزهای جداساز كننده و كنترلی و روشهای ناصحیح اجرای اتصالات و درزها.

ب) آماده سازی زیربنایی (بستر زیركار) به روش غلط.

ج) استفاده از بتن با اسلامپ بالا و افزودن آب اضافی در كارگاه به آن.

د) پرداخت كاری ناصحیح.

هـ) عدم عمل آوری و یا عمل آوری ناكافی و نامناسب.

 

چگونگی جلوگیری و یا كاهش ترك خوردگی

تمام بتن ها برای ترك خوردگی تمایل نشان می دهند و تولید مداوم بتن كاملاً عاری از ترك خوردگی امكان پذیر نیست.

 

بهرحال، ترك خوردگی می تواند در صورتی كاهش یافته و كنترل شود كه محافظت های اساسی زیرین رعایت شوند :

الف) بستر زیركار و قالب بندی : تمام خاك روئی (خاك دستی) و نقاط نرم باید برداشته شوند. صرفنظر از نوع خاك، زیر قطعه بتنی باید فشرده شده و یا كرسی چینی شده و یا بوسیله غلتك كاری، ویبره كاری و یا كوبیدن كاملاً فشرده شده باشد. دال بتنی و بستر زیركار باید جهت زهكشی شیب مناسبی داشته باشد. بستر زیركار صاف، هموار و ترازبندی شده بـه جلوگیری از ترك خوردگی كمك می كنند. قالب ها باید بطوری ساخته و مهار شده باشند كه بتواند در مقابل فشار بتن، بدون حركت و جابجائی مقاوم و استوار باشد.

ورق های پلی اتیلنی (Poly Ethylen) مانع تبخیر آب شده، آب آوری تراوش (Bleeding) را افزایش می دهد و بطور فوق العاده ترك خوردگی بتن با اسلامپ بالا را افزایش می دهند.

برای كاهش ترواش و آب آوری روی ورق های پلی اتیلن را با 1 تا 2 اینچ (5/2 تا 5 سانتیمتر) از ماسه مرطوب بپوشانید. بلافاصله قبل از استقرار بتن، بستر زیركار، قالب ها و آرماتور را مرطوب سازید.

 

ب) بتن : بطور كلی از بتن با اسلامپ متوسط كه مقدار آن بیشتر از 5 اینچ (5/12 سانتیمتر) نباشد استفاده نمائید. از آب زدن مجدد به مخلوط بتن خودداری نمائید. اگر بتنی با اسلامپ بالاتر یعنی تا حدود 7 اینچ (5/12 سانتیمتر) الزاماً بكار برده شود، نسبت ها ناچاراً تغییر خواهند یافت و برای جلوگیری از آب آوری زیاد، جداشدگی و كاهش مقاومت مخلوط های خاصی طراحی خواهد شد. برای دال های رو باز و برای مكانهائی كه در معرض هوای منجمد كننده قرار دارند بتن حباب هوادهی شده اختصاص دهید.

 

ج) پراخت كاری : كارهای پرداختی را با آب موجود روی سطح انجام ندهید. شمشه كشی اولیه باید بلافاصله بوسیله تخته ماله كشی (Bull Floating) انجام گیرد. برای ایجاد اصطكاك بهتر در روی سطوح خارجی از پرداخت جاروئی استفاده نمائید. اگر تبخیر آب بیش از حد باشد، آنرا بوسیله وسائلی برای جلوگیری از تركیدگی ناشی از جمع شدگی پلاستیك كاهش دهید. در صورتی كه شرایط جوی شدید باشد، بتن را با گونی خیس و با ورقه های پلی اتیلن در بین عملیات پرداخت بپوشانید.

 

د) عمل آوردن : حتی المقدور هرچه زودتر عمل آوری را شروع نمائید. سطح را با تركیب عمل آورنده غشاء مایعی (مایع كیورینگ) اسپری نمائید و یا آن را با گونی خیس پوشانیده و حداقل آن را به مدت 3 روز مرطوب نگاهدارید. یك كاربرد ثانوی از مواد عمل آورنده در روز بعد، باعث افزایش یك مرحله تضمین كیفیت خوب می باشد.

 

هـ) اتصالات (درزها و ژوئن ها) : باید با درزهای كنترلی به عمق یك چهارم ضخامت دال كه بوسیله اره كردن و یا فشار دادن در فواصلی كمتر از 30 برابر ضخامت دال ایجاد می شود، تمهیداتی جهت حركات انقباضی یا انبساطی ناشی شده از تغییرات دما و رطوبت اتخاذ نمود.

اغلب جهت سطوح وسیع با ضخامت كم، كمتر كردن فواصل درزهای كنترلی لازم به نظر می رسد.

سطح موردنظر نباید حدوداً متجاوز از 5/1 برابر پهنای آن باشد. درزهای جداكننده باید هر موقع كه محدودسازی آزادی در حركت عمودی یا افقی پیش بینی شده باشد، فراهم شود، مانند جائی كه كف ها با دیواره ها، ستونها و یا پی های سطحی بهم می رسند. این درزها كاملاً عمیق بوده و با قراردادن برخی از انواع مواد مانند استایروفوم برای جلوگیری از اتصال بین دال و دیگر اجزاء ساختمانی ساخته می شوند.

 

و) پوشش روی آرماتورها : تركهای موجود در بتن حاصل از انبساط، زنگ زدگی روی آرماتورهای فولادی، باید بوسیله ایجاد پوشش بتنی كافی به میزان حداقل 2 اینچ (5 سانتیمتر) برای جلوگیری از تماس نمك و رطوبت با فولاد ممانعت شود.

 

برای كاهش ترك خوردگی از این دستورات پیروی نمائید.

1) اعضاء را برای تحمل تمام بارهای پیش بینی شده طراحی كنید.

2) درزهای كنترلی و جداكننده مناسب تهیه نمائید.

3) در عملیات دالهای روی زمین، بستر زیركار پایدار و استوار تدارك ببینید.

4) بر طبق دستورهای وضع شده بتن را مستقر ساخته و پرداخت نمائید.

5) بتن را به روش صحیح و مناسب، حفاظت و عمل آوری نمائید.

 

افت پی بر اثر عواملی همچون رطوبت و فشارهای وارده از طبقات ، بی مقاومتی خاک و عملکردهای آن پیش می آید . همچنین نوع مصالح مصرفی و اجرای غیرفنی ، سبب نشستهای پی می شود . در مجموع ، بر اثر حرکات زمین ، اسکلت بنا حرکت می کند و شکستهای مختلف که شامل ترکهای عمیق و یا معمولی و در مواردی به شکل مویی است ، نمایان می شود.

 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

درباره وبلاگ

مدیر وبلاگ : reza

آخرین پست ها

جستجو

نویسندگان